Zandkorrels in je hand

Het kan niet anders op oudjaarsavond: het moment waarop het oude jaar afloopt en het nieuwe begint, zorgt voor een eigenaardige spanning bij jong en oud. Als op oudjaarsavond de klok twaalf uur gaat aanwijzen, dan is het anders dan op andere avonden. Iedereen, alleen thuis of bij vrienden – je kijkt geconcentreerd naar de klok, en je telt de minuten en erna de seconden af. Even nog en dan … dan is het nieuwjaar 2015. Het gejuich van mensen en het geknetter van vuurwerk – al- les wat kabaal kan maken, barst los.

Helemaal niet verkeerd, om je aandacht te richten op de tijd. In normale omstandigheden gaat de tijd voorbij, zonder dat je er aandacht aan besteedt. Je hoort het jezelf misschien wel eens zeggen: Hé, is er alweer een week voorbij? Wat gaat de tijd vlug!

De meesten van ons leven – denk ik – niet zo bewust bij de tijd. Maar wat nu, als je de tijd die je toegemeten is, vergelijkt met een hoeveelheid zand in je hand? Het fijne zand glipt tussen de vingers door. En zeker als je nog veel zand in de hand hebt, let je nauwelijks op wat je kwijt raakt. Als het hoopje zand kleiner en kleiner wordt, probeer je het wegglijden tegen te houden.

Het lukt niet helemaal. Maar het zand glipt dan toch wat langzamer door je vingers heen. Soms gebeurt er zoveel om je heen, dat je geen aandacht hebt voor het hoopje zand in je hand en je merkt opeens, dat er ongemerkt al weer wat wegglipt is. Het is een kunst om bewust te leren leven bij de tijd. Het kost oefening, maar soms lukt het, dat je je bewust bent van dit eigenste moment, deze seconde dat je bestaat. Dus niet denken aan gisteren of aan morgen, maar aan het moment nu.

Je kunt het leren. Gek genoeg, leven volwassenen alleen maar zo, wanneer hun iets heel bijzonders overkomt. Dat kan iets heel verdrietigs zijn of iets bijzonder plezierigs. De tijd staat dan even stil en iedere minuut lijkt een eeuwigheid te duren. Dit is wel duidelijk: voor wie zich bewust is van de tijd en juist dit moment, voor hem of haar vliegt de tijd niet ongemerkt voorbij.

Psalm 90 werd een generatie geleden vaak op oudjaars- avond thuis gelezen. Het bevat een prachtig vers over het tellen van de tijd. In vers 12 staat “Leer ons zo onze dagen tellen, dat wij een wijs hart bekomen.” De Bijbel in gewone taal geeft het zo weer: “Leer ons blij te zijn met elke dag, zodat we wijze mensen worden.”

En dat is ook niet verkeerd gezegd. Want, wat een mooi gebed, denk ik dan. Niet enkel vragen om bewust te kunnen leven. Maar ook vragen aan God, dat Hij ons de wijsheid geeft van het inzicht in zijn soms verborgen gaan door onze tijd. Wie zo de dagen telt, die leeft bewust in een ‘jaar des Heren’. Dat we zo het jaar 2015 samen mogen ingaan – is mijn nieuwjaarswens.

Ds. Chris Koole