Engelse orgelmuziek in De Hoeksteen
door Jaap den Besten
Linksrijdend wegverkeer, Fish & Chips, High tea en ontbijt met spek, eieren en witte bonen; zomaar een greep uit de lijst van kenmerkende Engelse regels en culinaire gewoonten. Maar bestaat er ook typisch Engelse orgelmuziek?
Goed te weten is dat de geschiedenis van de Engelse orgelbouw afwijkt in vergelijking met die op het Europese vasteland. Zo werden Engelse orgels relatief laat uitgerust met een onafhankelijk spelend pedaal. De Engelsen liepen echter wel weer voorop met de bouw van zwelkasten. Met dit systeem is het mogelijk om, zonder wisseling van registers, het volume traploos te regelen. Hierdoor is de organist in staat het orgel snel tot expressie te brengen en zo bijvoorbeeld de dynamiek van een te begeleiden koor eenvoudig te volgen. Dit leidt meteen ook tot de tweede reden waarom Engelse orgelmuziek typisch is te noemen: de verbondenheid tussen het orgel en de Anglicaanse koortraditie zoals de Choral Evensong. Het orgel heeft daarin door de eeuwen heen steeds een prominente plaats gekregen. Britse orgelcomponisten lieten zich dan ook vaak inspireren door oude hymnes waardoor melodieuze werken ontstonden in een sfeervolle harmonie.
Op zondagmiddag 14 juni brengt Jaap den Besten werken ten gehore van een aantal uit een grote reeks Engelse componisten: Henry Purcell, William Boyce, Henry Smart en John Rutter, allen geboren in Londen. John Rutter kennen we natuurlijk vooral van zijn goed in het gehoor liggende koormuziek, meerdere malen uitgevoerd door onze cantorij. Ook Georg Friedrich Händel staat op het programma.
Hoewel in Duitsland geboren is hij voor velen toch een componist van overzee, vooral bekend van zijn Messiah. Met zo’n verscheidenheid aan componisten zou je Engelse orgelmuziek misschien wel het beste kunnen vergelijken met Engelse drop: kleurrijk en een veelheid aan vormen en lagen; typisch Engels!
Het concert op zondagmiddag 14 juni begint om 15.00 uur. Er zal een deurcollecte worden gehouden waarvan de opbrengst is bestemd voor de Activiteitencommissie.
Van harte welkom!